Prompt engineering — jak pisać prompty żeby AI robiło dokładnie to, co chcesz
Różnica między osobą, dla której AI „nie działa” a osobą, dla której AI to supermocarstwo, sprowadza się w dużej mierze do jakości promptów. Nie ma tajemnej wiedzy — są konkretne błędy i konkretne poprawki. Oto pięć najważniejszych technik.
Technika 1: Bądź konkretny — podaj kontekst, cel i format
AI nie wie kim jesteś ani czego potrzebujesz — chyba że mu to powiesz.
Zły prompt: Napisz artykuł o sztucznej inteligencji.
Dobry prompt: Napisz artykuł (800 słów) o tym, jak właściciel małej kawiarni (30-50 lat, bez wiedzy technicznej) może użyć AI do zaoszczędzenia 5 godzin tygodniowo na marketingu. Praktyczny ton, konkretne przykłady narzędzi z cenami, obal mit że AI jest skomplikowane.
Technika 2: „Act as” — nadaj AI rolę eksperta
Zły prompt: Jak zwiększyć sprzedaż?
Dobry prompt: Act as a senior e-commerce consultant with 10 years of experience in beauty industry. I run an online shop in Poland, monthly revenue ~20 000 PLN, main traffic from Instagram (8k followers). Conversion rate 1.2%, I want 2%. Give me 3 most impactful product page changes. Be specific, avoid generic advice.
Technika 3: Określ format wyjściowy
Zły prompt: Porównaj ChatGPT, Claude i Gemini.
Dobry prompt: Porównaj ChatGPT (GPT-4o), Claude 3.5 i Gemini 1.5 Pro w tabeli Markdown. Kolumny: Nazwa, Mocne strony, Słabe strony, Najlepsze zastosowanie, Cena. Na końcu 2 zdania: który do pracy kreatywnej, który do analizy danych.
Technika 4: Iteruj zamiast pisać jeden wielki prompt
Zły sposób: Jeden superdługi prompt z prośbą o kompletny biznesplan.
Dobry sposób:
1. „Zanim napiszemy biznesplan kawiarni, zadaj mi 5 pytań żeby lepiej zrozumieć projekt.”
2. Odpowiadasz na pytania AI.
3. „Na podstawie odpowiedzi napisz sekcję 'Analiza rynku’ — tylko tę, szczegółowo.”
4. Akceptujesz/korygujesz, prosisz o kolejną sekcję.
Technika 5: Custom Instructions (System Prompt)
W ChatGPT wejdź w: Ustawienia → Personalizacja → Instrukcje niestandardowe. Wpisz stały kontekst:
Co ChatGPT ma o Tobie wiedzieć: Prowadzę blog ai-radar.pl — polską stronę o narzędziach AI dla niespecjalistów. Piszę praktycznie, bez żargonu, dla Polaków 25-45 lat.
Jak ma odpowiadać: Zawsze po polsku. Konkretnie — bez ogólników. Bullet pointy dla list, nagłówki dla długich odpowiedzi.
Efekt: każda rozmowa zaczyna się z Twoim kontekstem. Oszczędzasz czas na powtarzanie kim jesteś.
Technika 6: Few-shot prompting
Zamiast opisywać czego chcesz — pokaż przykład:
„Napisz 5 tytułów artykułów w tym stylu:
Przykład 1: ChatGPT — kompletny przewodnik dla początkujących (2026)
Przykład 2: Midjourney v6 — jak tworzyć obrazy AI krok po kroku
Teraz napisz 5 podobnych tytułów dla kategorii 'AI do zarabiania’.”
Technika 7: Chain of Thought
Dla złożonych problemów dodaj: „Myśl krok po kroku zanim odpiszesz” lub „Najpierw wypisz wszystkie możliwe podejścia, a potem wybierz najlepsze.” Modele AI dają lepsze odpowiedzi gdy „myślą na głos”.
Złota zasada
Każdy zły wynik AI to informacja o tym, czego brakowało w prompcie — nie o tym, że AI jest bezużyteczne. Iteruj, precyzuj, eksperymentuj. Promptowanie to umiejętność, która doskonali się przez praktykę.
